TR  |  EN  |  RU
turkey turkey   azerbaijan kazakhstan kyrgyzstan turkmenistan uzbekistan kktc qha TAT BAŞQ
Ana Sayfa
Birlik Hakkında
Üye Haber Ajansları
Bildiri
Başkanın Mesajı
Tüzük
Haberler



Azerbaycan
Gözdən yaş çıxarmı ürək yanmasa…
Bakı, 6 yanvar, AZƏRTAC Yanvarın 6-sı XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, repressiya qurbanı, nakam şair Mikayıl Müşfiqin xatirəsini anma günüdür. AZƏRTAC xəbər verir ki, o, həyatdan erkən getsə də, özündən sonra yaradıcılıq eşqi ilə dolu, bütün zamanlarda seviləcək lirik nümunələr qoyub. Mikayıl Əbdülqadir oğlu İsmayılzadə 1908-ci il iyunun 5-də Bakının Dağlı məhəlləsində, ziyalı ailəsində dünyaya göz açıb. Atası müəllimlik edib, "Vüsuqi" təxəllüsü ilə şeirlər yazıb. O, 1902-ci ildə Xızıdan Bakıya köçüb. Çox körpə ikən anası Züleyxanı, altı yaşında isə atasını itirmiş balaca Mikayıl yaxın qohumlarının himayəsində böyüyüb. Onun körpə qəlbi bu itkilərdən yaralansa da, həyatdan küsməyib və hər zəhmətə qatlaşaraq ardıcıl təhsil alıb. 1915-1920-ci illərdə rus-Azərbaycan məktəbində, 1920-1927-ci illərdə əvvəlcə Bakı Darülmüəllimində, sonra isə 12 nömrəli ikinci dərəcəli məktəbdə, 1927-1931-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunun dil və ədəbiyyat fakültəsində oxuyub. Əmək fəaliyyətinə müəllimliklə başlayıb, Bakı məktəblərində yeddi il dərs deyib. Mikayıl Müşfiqin ilk mətbu əsəri olan “Bu gün” şeiri 1926-cı ildə “Gənc işçi” qəzetində, “Duyğu yarpaqları” adlı son şeiri isə 1937-ci ildə “Ədəbiyyat qəzeti”ndə dərc edilib. Məhsuldar yaradıcılığı sayəsində 1930-cu ildən başlayaraq onun “Küləklər”, “Günün səsləri”, “Buruqlar arasında”, “Bir may”, “Pambıq”, “Vuruşmalar”, “Şeirlər”, “Şəngül, Şüngül, Məngül”, “Qaya”, “Kəndli və ilan” kitabları nəşr olunub. 1957-ci ildən başlayaraq “Seçilmiş əsərləri”, “Əsərləri”, “Duyğu yarpaqları”, “Əbədiyyət nəğməsi”, “Könlümün dedikləri”, “Həyat sevgisi” və digər adlar altında kitabları çap edilib. Şairin ömür-gün yoldaşı Dilbər Axundzadənin 1968-ci ildə “Müşfiqli günlərim” adlı xatirələr kitabı nəşr olunub, kitabın son genişləndirilmiş nəşri 2005-ci ildə işıq üzü görüb. Mikayıl Müşfiq tərcümə ilə də məşğul olub. A.Puşkinin “Qaraçılar” (Ş.Abbasov ilə birlikdə), M.Lermontovun “Demon” poemalarını (R.Rza ilə birlikdə), S.Marşakın “Huşsuza bax, huşsuza” şeirini, T.Şevçenkonun, Ö.Xəyyamın və başqa şairlərin irsindən nümunələri, eləcə də M.F.Axundzadənin “Şərq poeması”nı Azərbaycan dilinə çevirib. Sovet imperiyasının repressiya dalğasına tuş gələn Mikayıl Müşfiq 1938-ci il yanvarın 6-da amansızlıqla güllələnib. Nakam şair Azərbaycan xalqı üçün əsl sənət xəzinəsini yadigar qoyub, eyni zamanda, böyük bir xəzinənin açarını da özü ilə əbədiyyətə aparıb. Şairin zəngin ədəbi irsinə şeirdən tutmuş poemayadək (“Çoban”, “Mənim dostum”, “Qaya”, “Sındırılan saz”, “Səhər”, “Azadlıq dastanı”) lirik növün əksər janrları daxildir. Dərin emosionallıq, ahəngdarlıq, yığcamlıq Mikayıl Müşfiq poeziyasının əsas bədii keyfiyyətləridir. O, lirik-epik lövhələrin, peyzajların ən mükəmməl nümunələrini yaradıb. Mikayıl Müşfiq poeziyası şifahi xalq və yazılı klassik ədəbiyyatımızdan bəhrələnib. Folklora dərindən bələd olması və ondan məharətlə istifadə etməsi şairin poeziya dilinin axıcılığını, əsərlərinin maraqla oxunmasını şərtləndirir: Yazmaram ürəyim sizi anmasa, Sizin eşqinizlə alovlanmasa; Burdaca el durub məndən sordu ki: Gözdən yaş çıxarmı ürək yanmasa? Mikayıl Müşfiqin poeziyasında oxucunun ürəyindən xəbər verən yığcam, lakin dərin məzmunlu ifadələr çoxdur: “Həyat həm gülməkdir, həm ağlamaqdır”, “Bədbəxt bu dünyada tək yaşayandır”, “Həyat ondan küsənləri incidər”, “Nə qədər yaraşır insana gülmək!” Rəngarəng mövzuları əhatə edən Mikayıl Müşfiq poeziyası milli və bəşəri keyfiyyətlərə malikdir. Milli musiqi alətlərimizdən olan tarın konservatoriyada tədrisi qadağan ediləndə, şair cəsarətlə məşhur “Oxu, tar!” şeirini yazıb. Bu şeir hər bir azərbaycanlının qəlbini riqqətə gətirməyə, onu mübarizəyə ruhlandırmağa qadirdir. “Bayram axşamı” şeirində Novruz bayramına dair uşaqlıq xatirələrini danışmaqla müəllif sovet rejiminin milli adət-ənənənin yaddaşlardan silinməsinə yönəlmiş siyasətinə qarşı çıxıb. Ədibin poeziyasında Azərbaycanın tərənnümü xüsusi yer tutur. Onun Vətənə sonsuz məhəbbətinin və poetik istedadının qovuşduğu belə əsərlər (“Ölkəm”, “Ey Dan ulduzu!” və s.) poeziyamızda Vətən mövzusunun ən yaxşı bədii ifadələrindəndir. Mikayıl Müşfiqin “Sevgilər”, “Maralım”, “Yenə o bağ olaydı!” şeirləri bəşəri mövzu olan sevginin Azərbaycan poeziyasında yaddaqalan nümunələrindəndir. İnsanın ən ülvi hisslərinin səmimi dillə tərənnüm edildiyi bu əsərlər oxucuya romantik, müqəddəs hissləri duymağı, qorumağı aşılayır və bu gün də tərbiyəvi əhəmiyyətə malikdir. Müşfiq poeziyasının qüdrəti onun milli mövzudan qaynaqlanan şeirlərinə bəşəri məzmun verməsindədir. Sovet rejimində “Azadlıq dünyanın dərin ruhudur, Azadlıq sənətin, şeirin ruhudur!”, - deyən şairin əsərləri millət, Vətən mənafeyini əsas tutanlar üçün əsl həyat məktəbidir. Mikayıl Müşfiq şəxsiyyəti milli şüur və vətənpərvərliyin timsalı, yaradıcılığı isə gənc nəslin milli mənlik şüurunun inkişaf etdirilməsi və gənclərimizdə vətənpərvərlik hisslərinin tərbiyəsində əvəzsiz xəzinədir. Onun şeirlərinə mahnılar bəstələnib, ədəbi irsi çoxsaylı elmi-tədqiqat əsərlərinin predmetinə çevrilib. Şairin əbədiyaşar sənət naminə çəkdiyi zəhmət layiqincə qiymətləndirilib. Onun xatirəsini əbədiləşdirmək üçün Bakıda büstü qoyulub, yaşadığı binanın qarşısına xatirə lövhəsi vurulub, qəsəbəyə, məktəbə, küçəyə və meydana adı verilib, Xızıda xatirə muzeyi yaradılıb. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin “Mikayıl Müşfiqin 100 illik yubileyinin keçirilməsi haqqında” 2007-ci il 16 aprel tarixli Sərəncamına uyğun olaraq şairin yubileyi dövlət səviyyəsində qeyd edilib, ölkəmizin hər guşəsində silsilə tədbirlər reallaşdırılıb. Ruhun şad olsun, Müşfiq! Vaxtilə böyük uzaqgörənliklə “Oxu, tar!” harayı saldın. Bu gün ən qədim milli musiqi alətimiz nəinki bütün dünyada səslənir, hətta tar ifaçılıq sənətimiz daha uzağa gedərək UNESCO–nun Bəşəriyyətin Qeyri–Maddi Mədəni İrs üzrə Reprezentativ Siyahısına daxil edilib. Biz bir vaxtlar Mikayıl Müşfiqin təşnə olduğu bu uğura Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti, Heydər Əliyev Fondunun prezidenti, UNESCO-nun və ISESCO-nun xoşməramlı səfiri Mehriban Əliyevanın gərgin zəhməti, yorulmaz fəaliyyəti sayəsində çatmışıq.
 
Özbəkistan portalı Azərbaycan nefti və əfsanəvi Neft Daşları haqqında yazır
Daşkənd, 5 yanvar, AZƏRTAC Daşkənddəki review.uz portalı Azərbaycan nefti və əfsanəvi Neft Daşları haqqında rus dilində geniş material yerləşdirib. AZƏRTAC xəbər verir ki, məqalədə Azərbaycan neftinin və Neft Daşlarının tarixindən söhbət açılır, bildirilir ki, hələ 19-cu əsrdə ərəb tarixçisi, coğrafiyaşünası və səyyahı Əhməd əl-Belaruri yazıb ki, Abşeronun iqtisadi həyatı hələ qədim zamanlardan neftlə bağlı olub. Balaxanıdakı quyulardan birinin üzərindəki daşda aşkar edilən yazıda bildirilir ki, bu quyu 1594-cü ildə usta Allahyar Məmmədnur oğlu tərəfindən qazılıb. İran tarixçisi Əmin Əhməd Razi isə yazır ki, 16-cı əsrdə Bakı ətrafında təxminən 50 neft quyusu olub. Sonra materialda neftin sənaye üsulu ilə qazılması haqqında məlumat verilir. Bildirilir ki, bu tarix bir neçə mərhələyə bölünür. Neftin mexaniki üsulla çıxarılması birinci mərhələ aiddir və 1847-ci ildən 1920-ci ilə qədər olan dövrü əhatə edir. Məlumat verilir ki, 1859-cu ildə Bakıda ilk neft emalı zavodu tikilir və 1867-ci ildə 15 neft emalı dəzgahı fəaliyyət göstərib. Yazıda Bakıdakı neft milyonçuları Hacı Zeynalabdin Tağıyev, İsa bəy Hacınski, Murtuza Muxtarov, Şəmsi Əsədullayev və digərlərinin bu sahədəki fəaliyyəti haqqında da məlumat verilir, bildirilir ki, 1874-cü ildə “Bakı Neft Cəmiyyəti” təsis edilib. 1873-cü ildə isə Robert Nobel Bakıya gəlir və Nobel qardaşları neftin çıxarılması və emalı ilə bağlı şirkət yaradırlar. Dənizdə neft hasilatını həyata keçirmək məqsədilə 1949-cu ildə Neft Daşlarının təməli qoyulub, burada buruqlarla yanaşı neftçilərin yaşaması üçün qəsəbə də salınıb, Neft Daşları Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb. Vurğulanır ki, 1969-cu ildən başlayaraq ulu öndər Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasəti nəticəsində ölkə iqtisadiyyatının neft və qaz sahəsi güclü inkişaf yolu keçib. Materialda müasir Azərbaycanın neft strategiyası haqqında ətraflı məlumat verilir, “Əsrin müqaviləsi” haqqında danışılır. Bildirilir ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin fəaliyyəti nəticəsində ölkənin neft strategiyası yeni mərhələyə qədəm qoyub və bu istiqamətdə işlər davam etdirilir.
 
Qəbələdə XII Beynəlxalq “Veselo” Yumor və Musiqi Festivalı keçirilir
Qəbələ, 5 yanvar, AZƏRTAC Yanvarın 5-də Azərbaycanda ilk dəfə olaraq Qəbələ şəhərində XII Beynəlxalq “Veselo” Yumor və Musiqi Festivalına start verilib. AZƏRTAC xəbər verir ki, “Gilan Holdinq”in təşkilatçılığı ilə Qəbələ şəhər Heydər Əliyev Konqres Mərkəzi, “Qəbələnd” İstirahət və Əyləncə Mərkəzi və “Qafqaz Resorte” otelində keçiriləcək festivalın zəngin proqramı var. Festival çərçivəsində əvvəlcə “Qəbələnd” İstirahət və Əyləncə Mərkəzində “Safari” səhra velosipedi idman növü üzrə yarış keçirilib. Kişi, qadın və uşaqların iştirak etdiyi yarışda ilk 3 yeri tutan iştirakçılara hədiyyələr verilib. Ukraynanın CİTA turizm şirkətinin direktoru Radomir Lisak bildirib ki, rəhbərlik etdiyi şirkət tərəfindən hər il turistlər üçün müxtəlif ölkələrə maraqlı və musiqili-əyləncəli səfərlər təşkil edilir. Şirkətin xətti ilə Qəbələyə Ukrayna, Belarus və Avropa ölkələrindən 1000-dən çox turist gəlib. Onlar Qəbələnin “Qafqaz” brendli beşulduzlu otellərində yerləşdiriliblər. İstirahət üçün Qəbələyə ailəvi gələn turistlər yanvarın 11-dək davam edəcək festival çərçivəsində idman və əyləncəli proqramlar, intellektual oyunlar, axşam isə konsertlər, məzəli-əyləncəli proqramlarda iştirak edəcəklər. Bundan əlavə, festival müddətində idman yarışları, intellektual oyunlar, disko gecələr, kino günləri, yoqa və pilates dərsləri və digər tədbirlər nəzərdə tutulub. Turistlər Qəbələnin tarixi məkanları, görməli yerləri ilə də tanış olmaq imkanı əldə edəcəklər. Radomir Lisak belə səfərlərin keçirilməsində əsas məqsədin Qəbələnin turizm imkanlarının xarici turistlərə təqdim edilməsi olduğunu bildirib. Festivalın musiqili qonaqları Vaxtanq Kikabidze, Diana Arbenina və “Nocnie Snayperi” qrupu, Vladimir Zelenski, Nataliya Moqilevskaya və “Kvartal 95” yumor qrupu olacaq. Qeyd edək ki, 2009-cu ildən keçirilən festival ilk dəfə Yunanıstanda, növbəti illərdə isə İordaniya, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Türkiyə və Ukraynada təşkil edilib.
 
ABAD keramika üzərində bir-birindən gözəl miniatürlər yaradan gəncəli sənətkara dəstək olub
Bakı, 5 yanvar, AZƏRTAC Gəncə şəhərinin ABAD tərəfindən dəstəklənən sakini Nağı Nağıyev keramika ustasıdır. Onun milli üslublarda hazırladığı boşqab, kuzə və müxtəlif təyinatlı süfrə qabları kimi əl işləri orijinal görkəmə malikdir. AZƏRTAC xəbər verir ki, dahi Nizami Gəncəvinin “Xəmsə”sindən ilham alan Nağı Nağıyevin təqdim etdiyi əl işlərinin üzərində “Sirlər xəzinəsi”, “Leyli və Məcnun”, “Yeddi gözəl” kimi poemalardan götürülmüş müxtəlif obrazlara rast gəlmək olar. Sənətkarın sözlərinə görə, o, miniatür sənətini əmisinin emalatxanasında öyrənib və daim bu sahədə peşəkarlığa can atıb: “1971-ci ildə peşəkar rəssamlıq fəaliyyətinə başlamışam və bir çox ölkələrdə keçirilən sərgilərdə iştirak edərək medallar ilə təltif olunmuşam”. Nağı Nağıyev keramika üzərində gözəl miniatürlər yaratsa da, məhsulların hazırlanması üçün xammalların alınmasındakı çətinliklər və satış bazarının azlığı sənətkara öz peşəsini daha da inkişaf etdirməyə mane olub. Buna görə də çalışdığı sahədə yeni mərhələyə qədəm qoymaq, satış bazarını genişləndirmək üçün sənətkar ABAD-a müraciət etmək qərarına gəlib. Ustad sənətkarın müraciəti müsbət cavablandırılıb və beləliklə, ABAD-ın dekorativ-tətbiqi xalq sənətkarlığı ilə məşğul olan ailələrə, vətəndaşlara göstərdiyi dəstək çərçivəsində Nağı Nağıyevin əl işləri ABAD sənətkarlıq mərkəzlərində satışa çıxarılıb. Nağı Nağıyev deyir ki, hazırladıqları əl işlərinin turistlər tərəfindən böyük maraqla qarşılanması, satışların artması, maddi təminatının daha da güclənməsi onu bu sahədə yeni mütəxəssislər hazırlamağa həvəsləndirir.
 
Prezident İlham Əliyev Milad bayramı münasibətilə Azərbaycanın pravoslav xristian icmasını təbrik edib
Bakı, 4 yanvar, AZƏRTAC Prezident İlham Əliyev İsa Peyğəmbərin mübarək mövludu – Milad bayramı münasibətilə Azərbaycanın bütün xristian icmasını təbrik edib. AZƏRTAC xəbər verir ki, təbrikdə Azərbaycanda tarixən sivilizasiyalararası və mədəniyyətlərarası dialoq mühitinin mövcudluğunun, etnik-mədəni müxtəlifliyin günümüzədək qorunub saxlanılmasının çoxmillətli və çoxkonfessiyalı cəmiyyətimizdə ümummilli mənəvi-ictimai dəyərlərin, zəngin multikulturalizm və dözümlülük ənənələrinin formalaşmasında, vətəndaş həmrəyliyinin bərqərar edilməsində müstəsna rol oynadığı bildirilir. “Biz bu tarixi nailiyyəti milli dövlətçiliyimizin mühüm uğuru kimi qiymətləndirir, dilindən, dinindən, etnik mənsubiyyətindən asılı olmayaraq, bütün ölkə vətəndaşlarının hüquq və azadlıqlarının, eyni zamanda, vicdan və dini etiqad azadlığının təminatını dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biri hesab edirik”, - deyə dövlətimizin başçısı qeyd edir. Prezident İlham Əliyev vurğulayır ki, ölkəmizin bütün milli azlıqları kimi, pravoslav xristian icması da millətlərarası və dinlərarası münasibətlərə öz layiqli töhfələrini verməklə, Azərbaycanda gedən böyük inkişaf prosesində və vətəndaş cəmiyyəti quruculuğunda yaxından iştirak edir. Milad bayramının yeniliyin, əmin-amanlığın, insanlar arasında mərhəmət və şəfqət duyğularının rəmzi kimi hər il Azərbaycanda təntənə ilə qeyd edildiyini bildirən dövlətimizin başçısı təbriki bu sözlərlə bitirir: “Bu nurlu bayram münasibətilə bir daha hamınıza səmimi təbriklərimi yetirir, ailələrinizə xoşbəxtlik, süfrələrinizə bol ruzi-bərəkət arzulayıram”.
 
<< Başlat < Önceki 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Sonraki > Son >>

Sayfa 6 > 1726
  TKA 2008